CORDA DB
Opera musicaleVersione scheda 1.3

Missa Papae Marcelli

Messa polifonica a sei voci, con Agnus Dei II ampliato a sette parti

ORGANICO

Coro

Elenco strumenti (8)
  • Soprano (I)1 Soprano I, parte acuta dell’organico di base; resta presente nell’Agnus Dei II.
  • Contralto (I)1 Contralto I (Altus / countertenor), parte dell’organico di base; resta presente nell’Agnus Dei II.
  • Tenor (I)1 Tenore I, una delle due parti tenorili dell’organico di base; è presente anche nell’Agnus Dei II.
  • Tenor (II)1 Tenore II, seconda linea tenorile, assente nell’Agnus Dei II.
  • Bass (I)1 Basso I, una delle due parti di basso dell’organico di base; è presente anche nell’Agnus Dei II.
  • Bass (II)1 Basso II, seconda parte di basso dell’organico di base; è presente anche nell’Agnus Dei II.
  • Soprano (II)1 Soprano II, seconda parte acuta aggiunta soltanto nell’Agnus Dei II.
  • Contralto (II)1 Contralto II (second countertenor), seconda parte di contralto aggiunta soltanto nell’Agnus Dei II.

Dati catalografici

Data
Compositore
Giovanni Pierluigi da Palestrina
Catalogo
PdPWV Mis013; IGP 625; Missarum liber secundus, n. 7
Forma / genere
Messa polifonica
Tonalità / modo
Non disponibile
Organico
Soprano (I), Contralto (I), Tenor (I), Tenor (II), Bass (I), Bass (II), Soprano (II), Contralto (II)
Suggerisci una modifica

Prima della conferma, email e suggerimento restano temporaneamente in cache per un massimo di 20 minuti e vengono eliminati automaticamente se non confermi. Dopo la conferma, il suggerimento viene inviato ai curatori e resta nella casella email fino alla gestione. Il database del sito non conserva questi dati.

SCHEDA CURATORIALE

Dettaglio dell’opera

Messa polifonica a cappella, composta per sei voci: una parte acuta (treble/cantus), un contralto (countertenor/altus), due tenori e due bassi. La scrittura varia le combinazioni vocali nei diversi passaggi. L’Agnus Dei II è completamente riscritto per sette parti: due voci acute, due contralti, un tenore e due bassi; la seconda linea di tenore dell’organico di base non vi compare.

La struttura comprende cinque movimenti: Kyrie, Gloria, Credo, Sanctus con Benedictus e Agnus Dei. L’Hosanna ripetuto collega musicalmente il Benedictus al Sanctus. La messa apparve nel Missarum liber secundus, stampato a Roma nel 1567, e fu ristampata nel 1599.

La composizione viene collocata dagli studiosi tra il 1555 e la metà degli anni Sessanta, ma la data precisa è discussa. Il racconto secondo cui avrebbe salvato la polifonia ecclesiastica da un divieto del Concilio di Trento non è documentato con certezza.

ASCOLTA, GUARDA E LEGGI

Media e testi

ASCOLTA E GUARDA

Media

Missa Papae Marcelli — The Tallis Scholars / Peter Phillips, album Perfect PolyphonySpotify
Missa Papae Marcelli — The Tallis Scholars / Peter PhillipsYouTube
LEGGI

Testi dell’opera

Testo vocale

Ordinarium Missae — testo latino completo

LA

Kyrie:
Kyrie eleison.
Christe eleison.
Kyrie eleison.

Gloria:
Gloria in excelsis Deo. Et in terra pax hominibus bonae voluntatis. Laudamus te. Benedicimus te. Adoramus te. Glorificamus te. Gratias agimus tibi propter magnam gloriam tuam. Domine Deus, Rex caelestis, Deus Pater omnipotens. Domine Fili unigenite, Iesu Christe. Domine Deus, Agnus Dei, Filius Patris. Qui tollis peccata mundi, miserere nobis. Qui tollis peccata mundi, suscipe deprecationem nostram. Qui sedes ad dexteram Patris, miserere nobis. Quoniam tu solus sanctus. Tu solus Dominus. Tu solus altissimus, Iesu Christe. Cum Sancto Spiritu in gloria Dei Patris. Amen.

Credo:
Credo in unum Deum, Patrem omnipotentem, factorem caeli et terrae, visibilium omnium et invisibilium. Et in unum Dominum Iesum Christum, Filium Dei unigenitum, et ex Patre natum ante omnia saecula. Deum de Deo, lumen de lumine, Deum verum de Deo vero. Genitum, non factum, consubstantialem Patri: per quem omnia facta sunt. Qui propter nos homines et propter nostram salutem descendit de caelis. Et incarnatus est de Spiritu Sancto ex Maria Virgine: et homo factus est. Crucifixus etiam pro nobis sub Pontio Pilato: passus, et sepultus est. Et resurrexit tertia die, secundum Scripturas. Et ascendit in caelum: sedet ad dexteram Patris. Et iterum venturus est cum gloria, iudicare vivos et mortuos: cuius regni non erit finis. Et in Spiritum Sanctum, Dominum et vivificantem: qui ex Patre Filioque procedit. Qui cum Patre et Filio simul adoratur et conglorificatur: qui locutus est per Prophetas. Et unam, sanctam, catholicam et apostolicam Ecclesiam. Confiteor unum baptisma in remissionem peccatorum. Et expecto resurrectionem mortuorum. Et vitam venturi saeculi. Amen.

Sanctus:
Sanctus, Sanctus, Sanctus Dominus Deus Sabaoth. Pleni sunt caeli et terra gloria tua. Hosanna in excelsis.

Benedictus:
Benedictus qui venit in nomine Domini. Hosanna in excelsis.

Agnus Dei I:
Agnus Dei, qui tollis peccata mundi, miserere nobis.

Agnus Dei II:
Agnus Dei, qui tollis peccata mundi, dona nobis pacem.

Testi latini dell’Ordinarium Missae in pubblico dominio; il Benedictus è collegato musicalmente al Sanctus e l’Agnus Dei presenta due sezioni. Fonte del testo ↗
STRUTTURA DELL’OPERA

Movimenti e sezioni

5 parti
Movimento · 1

Kyrie

Il Kyrie apre il ciclo dell’Ordinarium; il cantus avvia la citazione del canto piano.

STORIA DELL’OPERA

Eventi e luoghi

2 eventi

Composizione, prime, esecuzioni, pubblicazioni e altri momenti documentati nella storia di quest’opera.

Eventi dell’opera

2

Fonti e identificativi

Fonte Identificativo Licenza Scheda
Open Opus work:26562 Non disponibile Non disponibile

CORDA DB normalizza metadati fattuali. Testi, immagini, spartiti e registrazioni restano soggetti alla licenza della singola risorsa.

Fonti, licenze e metodo editoriale